بؤچی رؤژو لا مان کال بو ته وه؟

نوسه ر:کافیه رحمان پور

پیرؤز بایی زؤرم هه یه بوَ ئه وخوَ شه ویستانه ی به ها تنی مانگی پیروَزی ره مه زان دلَشاد بون وعه زه مه ت  وگه وره یی ئه م مانگه پیروَزه یان را گرتوه  ئا خر خوَشه ویستان هه ر که س به ها تنی دلَ شاد وبه روَشتنی غه مبار نه بآ ئه وه ئه بآ له ئیمانی خؤ ی تآفکری و بزانی موشکلی  ئه و چیه که به ها تنی ئه م میوانه خؤشه ویسته دلَشاد نییه .

راستی بؤچی رؤحی ره مه زان له لای ئیمه و له و لَاتی ئیمه دا که م ره نگ بو وه ؟

بؤچی ئه و خؤ شی وبه شاره ته ی که ره مه زانی شه ش حه و سالَ له مه و به ر بوَ ئیمه وموسو لَمانانی ده ور وبه ر بووی, ئیستا نه ی ما وه ؟

بوچی ته واوی هه م وغه می ئیمه مو سو لمانان ته ئه وه ی که بلَه ی که ی ره مه زان بروا وکه ی جه ژن بآ ! خوَ زگه ئه مروَ ره مه زان نه بوایه !یا خوزگه  ئه مروَ بیان کردایه به جه ژن ته نا نه ت جار جاریش ئه بیستری ئاخ دیسان ره مه زان هاته وه! وه ی چ نا خوشه !!

زوَر زوَرجییئاخ و داخ وحه سره ته که له ولاتی  ئیمه دا ئاوه ها له گه لَ ئه و میوانه به ریزه هه لَسو که وتمان هه بی .

ئا یا له گه ل هه مو میوانه کانمانا ئاوا ین ؟ده ی خو ئه و میوانیکه که که ه ستی پره له دیاری وبه شاره ت و خوشی بوَ ناو مال وخیزان ؟!نا به خوا ئه گه ر خراپترین میوانمان هه بیت هه ر ئه وه نده که هه دیه یه کی بو هینا بین  قه ت ئا وا ما مه له ی له گه ل نا که ین ده ی بو له گه ل ره مه زان ئا وا ئه جو لیینه وه ؟

میوانیک که بوَ سی روژ شادی وبه شاره ت وره حم وبه زه یی بو هینا وین

میوانیک که سالی یه ک جار به سه رمان تیپه ر ئه بیت وتا نه ش روا گه وره یی ئه ومان بو ده ر نا که وی؛ به لام به داخه وه زوَر زوو له بیر مان ئه چیته وه تا ئه و راده ی که بوَ سالی داهاتو له بیرمان نا مینی یا له بیر خومانی ئه به ینه وه . شایه ت ئه گه رتوزی له سه ر خومان وروح وره وانمان تی فکرین بریک له هوکانی ئه م سوستی وته مبه لی وکه م ته رخه میه مان بو ده رکه وی

که به بوچونی من ته نها یه ک خاله و به س :دونیا له ئا میز گرتن ودونیا په رستی بوته گه وره ترین هو کاری له بیر چونه وه وکه م ره نگ بونه وه ی بوَ نو به رامه ی  ره مه زان   نه ک هه ر ره مه زان به لکو  هه مو به نده گی و عیباده ته کانمان ,وروحی عیباده تی لی ساندوینه وه به شیوه یه کی وا که شیرینی وخوشی عیباده ت هه ست پی نا که ین .

بو نمونه ره مه زانمان کردوه به مانگی زگ تیر کردن وتوله سه ندنه وه له وچه ند سه عاته ی که به رواله ت به روَژوبوین , به عه ینی به پیچه وانه ی  ئه وشته ی که روحی ره مه زان ئه یهه ویت فیرمان بکات هه لویست ئه گرین .

ئه ها باوه ش به دونیادا کردن  چی به سه ر هیناوین !

ره مه زان دهلَآ بیرو هوشی فه قیر ونه داره کانتان بی که وه ک ئه م روژانه ی ئیوه تینو برسین به لام به داخه وه ئیمه تا سفره ی به ربانگی خومان به ته واوه تی نه رازینینه وه و له ده یان جوری خواردن وخواردنه وه له سه ر سفره کا نمان ئا ماده  نه بیت  ئه سته مه بیرله سوینه وسفره ی که س بکه ینه وه.کاتیکیش ده چینه سه ر سفره ئه له ی قه ر زمان له سه ربوه نه له بیری کا دین داین  ونه له بیری خاوه ن  کا دا؛ تازه هیچ که بیری که سی تریشمان نا که ویته وه خواش به قه رزدار ئه زانین چونکه به رواله ت ! روَژومان بوَ گرتوه!!

له راستی دا ریز گرتن له ره مه زان لا مان بوته ریزگرتن له زکی خو مان وباش تیر کردنی!خواش هه ل ناگری ئه مه عیباده تیکی که م نیه به لا مانه وه  !!

له لایه کی تریشه وه  چونکه به روَژا به روَژوین ئه بی به یانی دره نگ هه ستین . ئه بی هه ر واش بی !چون هه تا به یانیش بیدار بوین,به لام نه له به رخوا  به لکو له تاو زکمان !! 

 پارشیوانیش  به جیاتی نویژو عیباده ت وقیام اللیل راست ده بینه وه بو دروست کردنی سفره وخوانیکی رازاوه تر له وه ش زیا تر هیشتا مه ترسی ئه وه مانه که نه کا تیر نه خوین و برسی وتینومان ببی .ئیتر بی ئا گا له وه ی که خوای خاوه ن حیکمه ت ئه و برسی و تینویه تیه ی له ئیمه ده وی بو ئه وه ی پته وو توننوتولمان کات له به رابه رئه وشتانه ی که شه یتان بو مانی ئه کا به ترس که له راستی دا ئیمه نا بی لیی بترسین.

ئاگات لییه هه مو رازو نیازی دلمان بوته ئه وه ی که زو بخه وین ؟تو بلَی بو !تا کو پارشیو زو خه به رمان بیته وه بو گیان سفره که عیباده تی روژه کا نیشمان بوته ئه وه ی که زور بخه وین با توشی گوناه نه بین نا نابو ئه وه ی زوو روژ تی په ریوئا وا بآ.

دونیا په رستی روحی روژو وره مه زانی له نیوان ئیمه دا نه هیشتوه و له به ینی بردوه . به راستی تا کو ئیمه به وراده نه گه ینه وه که روژوی ره مه زان به راسته قینه بناسین وئه و حیکمه تا نه ی که له وعیباده ته به رزه دا هه یه به جوانی ده رکی نه که ین؛ روژو هه رواله لامان  بی که لک ئه مینیته وه .که وابو پیش ئه وه که ره مه زان بی ئه بی  ئیمه ره مه زان بناسینه وه و پیش ئه وه که به روژو بین ئه بی روژو بناسین وبزانین چیه  .

ئیمه له م په راوه دا ئه مان هه ویت که  ئه م کاره بکه ین وهیچ نه بی چه ند خالیک له با ری فیقهیدا له سه ر ئه وبا به ته پیش چاوی خوینه رانی به ریز بخه ین به و هیوایه  که که لکی بو هه موان هه بیت وپاداشتی خوشمان له خوای به سوز وبه ره حم دا وا ئه که ین وبه س.

روژو له لو غه ت دا: به مانای پاریز کردنه ؛ئیستا پاریز کردن له قسه کردن بیت یا خواردن وخواردنه وه وه کو خوای په ر وه ردگار له ئا یه تی 26 ی سوره ی مریم دائه فه رمویت {انی نذرت للرحمن صوما }من به خاتری په روه ردگارم له سه ر خوم نه زرم کردوه که بی ده نگ بم وقسه نه که م .

به لام له بواری فیقهی دا: روژو به مانا ی ئه وه یه که له کاتی هه لاتنی خوری راسته قینه وه واته (فجر صادق) تائا وا بونی خور  به نییه تی به روژو بون, له وکارانه ی که ئه بنه هوی به تال بونه وه ی روژو خو بپاریزی .

تا ریخی ته شریعی روژو :له مانگی شه عبانی سالی دوهه می کوچی دا روژو ی مانگی ره مه زان واجب وته رخان کراوه له سه رئیمان داران؛جآی باسه که روژو له وه به پیش له ناو ئو مه ته کانی تریشدا وله لای ئه هلی کتیب مه شهور بوه  وئه وه ی که روژو له نیو ئومه ته کانی تریشدا هه بوه ته نیا هاوبه شی واشتراک له مه شروعییه تی روژو دا نیشان ئه دات له حالیک دا که واجب بونی روژوی مانگی ره مه زان ته نها بو ئومه تی موحه ممه د پیغه مبه ر (ص)بووه وبه س.وه ک خوای په روه ردگار ئه فه رموی  { $yg•ƒr'¯»tƒ tûïÏ%©!$# (#qãZtB#uä |=ÏGä. ãNà6ø‹n=tæ ãP$u‹Å_Á9$# $yJx. |=ÏGä. ’n?t㠚úïÏ%©!$# `ÏB öNà6Î=ö7s% öNä3ª=yès9 tbqà)­Gs?}183)واته ئه ی بروا داران روژو له سه ر ئیوه دیاری وفه رز کراوه هه ر وه کو له سه ر چینو تویژه کانی پیش ئیوه ش فه رز کرابو  بو ئه وه ی که له خوا ترسان وته قوا تان زور ببی .

نوکته یه ک که له م ئا یه ته دا ده ر ئه که وآ ئه وه یه که خوای په روه ردگار روژو ی به میزانی ته قوا وله خوا ترسان داناوه  واته که سیک که به م با به ته گرنگی نه دات وته قوا له خویا ته قویه ت نه کات, وله ئا خری ره مه زا ندا  له ونه زه ره وه هه روه ک ئه وه ل وا بیت, ئه وه ته نها به زمان به روژو بووه .

هوی مه شروعیه تی مانگی ره مه زان : ئه ساسی ئه م خا له له سه ر ئا یه تیکی قور ئان دا ئه مه زری که ده فه رموی   : { ãöky­ tb$ŸÒtBu‘ ü“Ï%©!$# tA̓Ré& ÏmŠÏù ãb#uäöà)ø9$# ”W‰èd Ĩ$¨Y=Ïj9 ;M»oYÉit/ur z`ÏiB 3“y‰ßgø9$# Èb$s%öàÿø9$#ur 4 `yJsù y‰Íky­ ãNä3YÏB tök¤¶9$# çmôJÝÁuŠù=sù ( `tBur tb$Ÿ2 $³ÒƒÍsD ÷rr& 4’n?tã 9xÿy™ ×o£‰Ïèsù ô`ÏiB BQ$­ƒr& tyzé& 3 ߉ƒÌãƒ ª!$# ãNà6Î/ tó¡ãŠø9$# Ÿwur ߉ƒÌãƒ ãNà6Î/ uŽô£ãèø9$# (#qè=ÏJò6çGÏ9ur no£‰Ïèø9$# (#rçŽÉi9x6çGÏ9ur ©!$# 4†n?tã $tB öNä31y‰yd öNà6¯=yès9ur šcrãä3ô±n@ }(185/بقره)مانگی ره مه زان ئه ومانگه یه که قو رئانی پیروزی تیدا هاته خواره وه ,کتیبیک که بو مروف را به ره وبه لگه ی ئاشکرا ورونی هیدایه ته  ومیزانی ناسین وجیا کردنه وه ی حه قه له نا حه ق  که وا بو هه ر کام له ئیوه که ئه م مانگه ی به سه ردا هات ئه بی تیدا به روژو بیت.

وه له حه دیسی پیغه مبه ردا هاتوه که ئیمام موسلم و ئیمام بوخاری روایه تیا ن کردوه  : پیغه مبه ری خوشه خویست پا یه کا نی اسلامی له پینج به شدا نا ساندوه .    

1-وه حدانیه تی خواو شایه تی دن به ریساله تی موحه ممه دی خوشه ویست .

2-به جآ هینانی نویژ.

3-ده ر کردنی زه کات .

4-به جآ هینانی حه ج .

5-روژوی مانگی ره مه زان  .

هه روه ها له جییه کی تر دا هه ر له م پیشه وانه وه روایه ت کراوه که عه ره بیک هاته لای پیغه مبه ری خوا وله با ره ی روژوه فه رزه کانه وه پرسیاری له حه زره ت کرد : حه زره ت له ولام دا فه رموی :{صیام رمضان }  واته روژوی مانگی ره مه زان.

فه لسه فه وئه سراری روژو .

باش تر وایه که ئینسانی موسولمان له پیش هه مو شتیک دا فیری ئه وه بیت که روژوی مانگی ره مه زان  عیباده تیکی فه رزه له سه ر هه موموسولمانیک  که بالغ وعاقل بیت. ومانا ی عیباده ت بونی روژوش ئه وه یه ئیمان دار به خاتری جواب دانه وه ی ده عوه تی خوای گه وره وبه جی هینانی حه قی به ندایه تی بو خوا ئه م کاره ئه نجام بدات  به بی ره چاو گرتنی ئه وه که چ نه تیجه یه کی هه یه.وه کو موسولمانانی سه رده می پیغه مبه ر که دروشمی بیستمان وگوی را یه لیمان کرد (سمعنا واطعنا ) بلیته وه.

 به لام هه رکاتیک موسولمان  ئه م کاره ی کرد مانعیک نیه که به شوین فه لسه فه وئه سراری ئه وعیباده ته دا بگه رآ  و  ئا گادار ببی به لام ئه وه ی رونه, ئه وه یه که هه مو ئه حکامه کانی خوای گه وره فه لسه فه وحیکمه تی تایبه ت به خویان هه یه  ئیتر مه رج نیه که به نده کان به سه رهه مویانا ئا گا دار ببنه وه .روَژوش فه لسه فه وئه سراری زوَری له خو گرتوه که به نده کان له سه ر بریک له وان ئا گادار ئه بن وله سه ر زوریشیان  بی ئا گان .بو نمونه .

1-روژوی راسته قینه هه روه کو باسمان کرد,دلی ئینسانی باوه ر دار بو گه رانه وه به ره و خوا دا ده چله کینی چون روژوه وان به تیپه ر بونی به شیک له روژ,هه ست به برسیایه تی وتونیا یه تی ده کات وئه مه ش نه فسی ئه ی کیشی به ره وخواردنو خواردنه وه بة لَام ده رک وشعور ي ئه وله روژووله وه که روژو داره نا هیلی نه فسی به سه ریا زال بیت وه به و شیوه فه رمانی خوا به جی ده هینی  وله ئه م حا له ته شدا یه که قه لب زیندو ئه بیته وه و هه ست به نیاز به خوا تیدا په ره ئه سینی وه به رده وام ده بی له سه ر زکرو یادی خوای په روه ردگار وده بیته به نده یه کی موتیع وفه رمان بوردار ی خوا.

2-به رده وام بون له سه ر حاله تی تیری ئه بیته هوی دل ره قی وبی ره حمی ته واوی کیشوه ری وجودی دا ده گری  وبه م شیوه ده بیته که سیکی زل وزال وتوغیا ن گه ر زور ئا شکراشه که ئه مه له گه ل روحو هه ستی ئیمانی دا. نا خوینیته وه وله یه ک نا کا لینه وه . که وا بو روژو ده رون وروحی ئینسان؛ به سوز وره حم و به زه یی. ده رازینیته وه  وهیدی وهیمنایه تی پی ده به خشی .

3-بیدار کردنه وه ی هه ستو سوزی برایانه له به رامبه ر چینی هه ژارو بی نه وا و بی ده سه لات دا به وشیوه یه ی که خوای گه وره  ئه ی هه وی  وبه ته واو مانا ئه و هه سته به سه ر با وه ردارانا پیا ده ئه کات وده یان کات به برای راسته قینه ی  دینی .

سه دان فایده وکه لکی ترکه له بواری پزیشکی ته ندروستی و..هتد..له روژو دا هه یه که ئه وبه شانه ده سپیرین به شا ره زایانی خوی.به لام خوشه ویستان !ئیمه لیره دا ئه مان هه وی بلیین :با روژوی مانگی ره مه زان وهاتنی ئه ومانگه پیروزه وه کوعیباده ته کانی تر و مانگه کانی تر بو مان نه بی به عاده ت  وبه لاشمانه وه ته کلیفیکی قورس ونا خوش  نه بی  به لکو قولی هیممه تی لی هه ل مالین وبه وره ی به رزه وه  پیشوازی لی بکه ین وره مه زان بکه ینه ئه ومه دره سه ی که ته واوی ده رسه ئه خلاقیه جوانه کانی تیدا فیر ببین وده و ریان بکه ینه وه   

                                وآخر دعوا نا ان الحمد لله رب العالمین

                                   کافیه رحمان پور _بانه

                                      3ی ره مه زانی 1386